Sot dëgjohen gjithnjë e më shumë pyetje rreth përdorimit të kruajëseve të dhëmbëve: a janë të nevojshme, a janë të dobishme dhe cilat janë alternativat?
Le t’i sqarojmë gjërat.
Padyshim, ushqimi i ngecur mes dhëmbëve shkakton shumë pakëndshmëri, prish estetikën e buzëqeshjes dhe është thjesht i dëmshëm – pasi përbën një mjedis të shkëlqyer për bakteret. Ai duhet të hiqet nga hapësirat ndërdentare, por është më mirë të bëhet në mënyrën më të sigurt të mundshme për mishrat e dhëmbëve, e madhe akoma më mirë, me dobi për ta.
- Rreziku i dëmtimit të mishrave: Kruajëset prej druri kanë majë shumë të mprehtë, me të cilën mund të lëndohet mishi i dhëmbit, duke shkaktuar gjakderdhje, madje edhe pezmatim apo periodontit.
- Përkeqësimi i dëmtimeve ekzistuese: Në rastet kur në smaltin e dhëmbit ka tashmë thyerje të vogla, mikrokrisje ose është dëmtuar dendësia minerale (karies në fazën e pikës së bardhë, i cili nuk shihet me sy të lirë, apo ndjeshmëri e rritur), kruajësja e fortë prej druri do ta përkeqësojë situatën duke shkaktuar dëmtime të reja.
- Përhapja e infeksionit: Në prani të proceseve inflamatore në zgavrën e gojës, kruajësja prej druri rrit rrezikun e përhapjes së infeksionit në të gjithë gojën. Për më tepër, në mjedise publike kruajëset e dhëmbëve nuk janë sterile ose shpesh janë pa paketim individual.
- Shtytja më e thellë e ushqimit: Me përdorimin e rregullt të kruajëseve dhe trysninë e fortë mbi to, indet rrethuese dëmtohen dhe dhëmbët mund të tronditen, gjë që çon në pasoja shumë të padëshirueshme. Shpesh kruajëset nuk e zgjidhin problemin, por vetëm e përkeqësojnë atë, duke e shtyrë ushqimin e ngecur edhe më thellë në hapësirat ndërdentare ose nën mishin e dhëmbit. Në këtë rast, mundësia për pezmatim është e lartë dhe është më mirë të drejtoheni te dentisti.
- Zakoni i kafshimit të kruajëses: Shumë njerëz krijojnë zakonin e keq të përtypjes apo kafshimit të kruajëseve prej druri. Kjo çon në konsumim të rritur të sipërfaqes së skajit prerës të dhëmbit dhe në defekt në formë pykë, i cili mund të rregullohet vetëm nga dentisti.
Këshillë: Nëse vini re se ushqimi ngec rregullisht në të njëjtat vende dhe ju shkakton dhimbje apo diskomfort, drejtohuni te dentisti. Ka mundësi që në pikën e kontaktit mes dhëmbëve të ketë një thyerje ose karies. Kjo rregullohet lehtësisht nga specialisti.
Sot ekzistojnë alternativa të shkëlqyera ndaj kruajëseve të dhëmbëve. Aty përfshihen: filla dentare, furçat ndërdentare (interdentale) të përzgjedhura në madhësinë e duhur, furça të ndryshme dhëmbësh, ujitësit oralë (irrigators) dhe shpëlarësit e gojës, të cilët jo vetëm që janë plotësisht të nekahshëm për dhëmbët e mishrat, por sjellin edhe dobi të madhe për shëndetin e zgavrës së gojës.